Tahta kaşık, spatula, doğrama tahtası gibi yiyeceklerimizle doğrudan temas eden ahşap eşyaların temizliği ve bakımı ayrı bir özen istiyor.
Bu İşlemi Yapabilmeniz İçin Üye Olmalısınız
Gizle
Bu eÅŸyaların vernikli olanlarının mutfaÄŸa dahi sokulmaması ve hiçbirinin bulaşık makinesinde yıkanmaması gerekiyor.
Prof. Dr. Ümit Cafer Yıldız, bulaşık makinesinde yüksek sıcaklıkta verniÄŸin eriyeceÄŸini, sıcak bir yemeÄŸi karıştırırken verniÄŸin kaşıktan yemeÄŸe geçeceÄŸini bildiriyor.
GeçmiÅŸten günümüze mutfak eÅŸyaları ne kadar renklenip çeÅŸitlense de tahta kaşıklar, spatulalar yerini hep korudu. Teflon tencere ve tavaların hayatımıza girmesiyle de vazgeçilmez hale geldi. Ancak, eskiden sadece ÅŸimÅŸir, kayın gibi ağır aÄŸaçlardan yapılan saÄŸlam kaşıkların yerine rafları çok daha ucuz ve basit yapılı olan, çabuk kırılan, çatlayan, aşınan ürünler iÅŸgal etti. Üstelik, nasıl kullanılacağı ve temizleneceÄŸine dair oluÅŸmuÅŸ ortak bir kanaat de bulunmuyor. Konuyla ilgili sorularımızı cevaplayan Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Endüstri MühendisliÄŸi Bölüm BaÅŸkanı Prof. Dr. Ümit Cafer Yıldız, özellikle vernik konusuna dikkat çekerek, kesinlikle verniksiz olanların kullanılmasını öneriyor. VerniklenmiÅŸ eÅŸyalar daha şık ve parlak göründüÄŸü için cazip geliyor. Üstelik, daha kolay temizleniyor, kararmıyor, leke tutmuyor. Normalde ahÅŸabın doÄŸal yapısını korumak için kullanılan sentetik bir petrol ürünü olan vernik, ısıyla temas ettiÄŸinde eriyor. İçeriÄŸindeki zararlı kimyasallar gıda yoluyla vücuda geçiyor. AhÅŸap eÅŸya alırken ÅŸimÅŸir, kayın, gürgen gibi sert yapraklı aÄŸaçlardan üretilenlerin tercih edilmesini tavsiye eden Prof. Dr. Cafer Yıldız, bunların bakımı için de mineral yaÄŸların kullanılabileceÄŸini belirtiyor.
AhÅŸap eÅŸyaların en büyük düÅŸmanı ise bulaşık makineleri. Yüksek ısı nedeniyle çabuk yıpranan tahta ürünler, eÄŸer vernikli ise sıcağın etkisiyle vernik çatlıyor; pul pul dökülüyor. Verniksiz ise bulaşık deterjanı ahÅŸabın içine iÅŸliyor.
Elde yıkarken de bulaşık deterjanını önermeyen Prof. Yıldız ÅŸu bilgileri veriyor: "AhÅŸap ürünlerin çamaşır suyunda bekletilmesi de doÄŸru deÄŸildir. Çünkü, ahÅŸabın bileÅŸenleri, özellikle lignin bileÅŸeni çamaşır suyundaki klor ile reaksiyona girerek insan saÄŸlığına zararlı olan dioksin maddeler meydana getirebilmektedir. DoÄŸru uygulama olarak; sabun veya sabun tozuyla yıkama yapılmalı. Veya sadece suyla yıkama yapılıp kurutulmalı ve kuru tutulmalıdır. Bir de, hidrojen peroksit maddesi (oksijenli su, marketlerde bulunmaktadır) seyreltilerek ahÅŸap mutfak gereçleri bunun içinde bir süre bekletilebilir. Çatlayan eÅŸyaların da kullanılmaması gerekir."
ZAMAN
ÅžEMSİNUR ÖZDEMİR