Obezite
Obezite, genetik ve çevresel etkileÅŸimleri olan, irade yetersizliÄŸi ile açıklanamayacak kadar ciddi, karmaşık ve kronik bir hastalıktır.Vücutta fazla miktarda yaÄŸ dokusunun olması sebebiyle geliÅŸir, çok sayıda faktöre baÄŸlıdır ve tıbbi tedavi gerektirir. Obeziteden, besinlerle aşırı miktarda alınan yaÄŸlar ve fiziksel aktivite eksikliÄŸi sorumludur. Obezitenin en önemli risk faktörlerini fiziksel aktivitede azalma, beslenme alışkanlıkları, yaÅŸ, cinsiyet (kadın), ırksal faktörler, eÄŸitim düzeyi, evlilik, doÄŸum sayısı, genetik oluÅŸturmaktadır. Obezite % 25-40 oranında kalıtsal olarak geçer.Özellikle geliÅŸmiÅŸ ve geliÅŸmekte olan ülkelerde tıpkı bulaşıcı bir hastalık gibi hızla yayılmaktadır. Ülkemizde toplumun %25’i obezdir (erkeklerin % 7.9’u, kadınların %23.4’ü). Obezite son 15 yıldır hızla artmaktadır. Aynı oranda artmaya devam ettiÄŸi takdirde Amerika BirleÅŸik Devletleri (ABD)’de 2030 yılında nüfusun %100’ü obez olacaktır.
Normal olarak yaÄŸ, vücut ağırlığının erkeklerde %20'sini, kadınlarda %25'inioluÅŸturur. YaÄŸ dokusu, vücuttaki en büyük ve en verimli enerji deposudur. YaÄŸdan metabolize edilen enerji miktarı, karbonhidratlar ve proteinlerin yaklaşık iki katıdır (1 g YaÄŸ = 9 kcal ;1 g Karbonhidrat = 4 kcal ; 1 g Protein = 4 kcal). Vücuttaki bu yaÄŸ miktarının artması sonucunda obezite oluÅŸuyor. Obeziteyi “Vücut Kitle Ä°ndeksi (VKI)= Vücut ağırlığı(kg) / Vücut yüzeyi (m2)” ile belirleriz. VKI’lerine göre insanları ÅŸöyle gruplandırabiliriz:
Zayıf <18.5
Normal 18.5-24.9
Fazla kilolu 25-29.9
Obez 30-39.9
Ölümcül obez >40

Toplumdaki insanların vücut kitle indexine göre %25’i normal, %25’i normal kilolu olmakla beraber obeziteye genetik olarak eÄŸilimli, %25’i fazla kilolu, %15’i obez ve %10’u ölümcül obezdir.

Obezite, beraberinde bir çok ciddi hastalıklara sebep olur ve yüksek saÄŸlık harcamalarına yol açar. Obezlerde oluÅŸma riski yüsek olan en önemli hastalıklar ÅŸunlardır: Koroner kalp hastalığı (kalp krizi gibi), yüksek tansiyon, kan yaÄŸlarının yükselmesi, damar sertliÄŸi, ÅŸeker hastalığı, inme, gut hastalığı, eklemlerde kireçlenme, topuk dikeni, bazı kanserler (meme, rahim, safra kesesi, kalın barsak, prostat kanserleri), yemek borusu iltihabı, mide fıtığı, safra kesesi taÅŸları, karaciÄŸerde yaÄŸlanma, cilt yırtılmaları, ciltte aşırı kıllanma (özellikle kadınlarda), uykuda nefes alamama, psikososyal durumda kötüleÅŸme (özgüvende azalma, sosyal yaÅŸamdan uzaklaÅŸma, sıkıntı, anksiyete ve depresyon, sigara ve alkol alışkanlığı, fiziksel aktivitede azalma, iÅŸsizlik), erken ölümler (1990 Yılında ABD’de ölüm nedenlerinin başında sigara, ikinci sırada ise obezite gelmektedir). Obezlerde kalp ve damar hastalıklarından ölüm oranı, obez olmayanlara göre 4 kat daha fazladır. Obezlerde hipertansiyon, obez olmayanlara göre 3 kat daha sık görülür. GörüldüÄŸü gibi obezite sadece kültürel, ticari ya da kozmetik/estetik bir sorun deÄŸildir.