Siz de korktuÄŸunuz ÅŸeyle karşılaÅŸmaktan ısrarla kaçınan, karşılaşınca da sıcak basması, ÅŸiddetli çarpıntı, el ayak titremesi, mide bulantısı, hatta bayılmaya varıncaya kadar aşırı tepkiler gösteren bir kiÅŸi misiniz? Korkularınız hayatınızı kâbusa mı çeviriyor? Panik yapmayın; aşırı korkularla baÅŸa çıkmak mümkün. Bunun için korkunun bir problem olduÄŸunu kabul etmeniz ve çözüm bulmayı gerçekten istemeniz gerekiyor.
Korkular fobi haline dönünce kiÅŸinin hayatını kısıtlamaya baÅŸlar. Hatta aşırı durumlarda kiÅŸi sokaÄŸa çıkamayacak, tek başına bir yerde kalamayacak, bazı yerlerden geçemeyecek hale gelir. Bu da yakın çevresindekileri sıkıntıya sokar, sosyal ya da mesleki açıdan problemlere yol açar. Hatta fobiler kimi insanların rüyalarına bile yansıyabilir.
 

Korkularin Kaynağı Nedir?
Fobilerin çeÅŸitli sebepleri bulunuyor. Çocuklukta güven duygusunun yeteri kadar geliÅŸmemiÅŸ olması (aşırı ilgi veya sevgi eksikliÄŸi) ve strese karşı dayanıksızlık baÅŸta gelen sebep. Bazen korkular günlük hayattaki stresin yansıtılma biçimidir. Yine aşırı stres, depresyon, kaygı bozukluÄŸu veya ÅŸiddetli korku bir ÅŸeyden sürekli korkmaya yol açabilir. Fobi haline gelecek korkular ilk zamanlarda üzerine gidilirse büyümemiÅŸ olur.

Fobiler Tedavi Edilmelimidir?
BaÅŸa çıkılamayacak kadar ÅŸiddetli olan fobiler hastalıktır ve tedavi edilmelidir. Åžiddetli fobilerin temelindeki nedenler kiÅŸinin bilmediÄŸi veya ÅŸuur altına atılmış ÅŸeyler olduÄŸu için profesyonel destek olmadan baÅŸa çıkılamayabilir. Uzun süre devam eden fobiler kiÅŸinin rahatlamak için uygun olmayan çözümlere baÅŸvurmasına, alkol, uyuÅŸturucu gibi bağımlılıklara da yol açabilir. Fobiler sorunun çeÅŸidine göre ilaç, psikoterapiler ve gerekirse hipnoz vb. ile tedavi edilmektedir.

Sık Rastlanan Fobi ÇeÅŸitleri

Hayvan korkusu (böcek, kedi köpek, kuÅŸ, yılan vb.).

DoÄŸal felaketlerden, afet durumlarından korkma (deprem, karanlık, ÅŸimÅŸek, gök gürültüsü).

Klostrofobi(kapalı yer korkusu).

Agorafobi(açık alan korkusu).

Acı ve ağrı verecek durumlardan, kandan vs. korkma.

Tehlike verici olduÄŸu düÅŸünülen durumlardan kaçınma; uçaÄŸa binme korkusu, asansör korkusu

Korkularla baÅŸa çıkmanın yolları
Üzerine gitmeye karar verdiÄŸinde kiÅŸinin, korkusunun ÅŸiddetini ÅŸu açılardan incelemesi yararlıdır:
 

DÜÅžÜNÜRKEN rahatsız olunuyor mu, iÄŸrenme duygusu ortaya çıkıyor mu?

KORKULAN ÅŸey sık sık aklına geliyor veya rüyasına giriyor mu?

KORKTUÄžU ÅŸeyi düÅŸündüÄŸünde onunla ilgili bir olay veya olaylar aklına geliyor mu?

KORKTUÄžU ÅŸey hakkında düÅŸünmek veya konuÅŸmaktan kaçıyor mu?

KORKTUÄžU ÅŸeyi düÅŸündüÄŸünde kan çekilmesi, kalbin hızlı çarpması, soÄŸuk sıcak basması gibi fizyolojik belirtiler ortaya çıkıyor mu?

KORKUYA eşlik eden duyguları ve bedendeki yansımaları tanımak, korkunun şiddetini belirlemek yanında kontrol altına da alınmasını kolaylaştırır.

KİŞİ stresle baÅŸa çıkarken doÄŸal ihtiyaçlar karşılanmalıdır: (Yeterli uyku, dengeli beslenme, doÄŸru nefes alma, bol su içme, yürüyüÅŸ, spor), birikimlerin boÅŸalmasını, toksinlerin atılmasını saÄŸlar. Bu da fobilerde etkili olan biyokimyasal bozukluÄŸun düzelmesine yardımcı olur.

KORKUYA yol açan bir olay varsa bunun bilinmesi çözümü kolaylaÅŸtırır. Bir daha aynı olayın yaÅŸanmayacağını düÅŸünmek, mesela köpek tarafından ısırıldıktan sonra köpek korkusu olan kiÅŸinin her köpeÄŸin kendisini ısıran köpek gibi olmayacağını düÅŸünmesi yararlıdır.

HASTALANMA sakat kalma, ölüm gibi temeldeki korkular çözümlenmeden asıl korkudan kurtulmak mümkün deÄŸildir. Hastalık ve ölüm korkusu bazen çocukluktaki yanlış dini eÄŸitime baÄŸlı olarak günahlardan dolayı ağır ÅŸekilde cezalandırılma korkusundan da kaynaklanır.

KORKULAN ÅŸeyin üzerine kademeli olarak gidilmelidir. Mesela asansöre binme korkusu olan kiÅŸinin ilk seferde 10. kata kadar çıkmak yerine önce birinci kata sonra ikinci kata çıkarak ayrı zamanlarda artırarak, devam etmesi yararlı olur.