65 yaş üstü bireylerin yaklaşık %6-8’inde Alzheimer hastalığı bulunmakta ve yaş arttıkça hastalığın görülme sıklığı da artmaktadır. Öyle ki,60 yaş civarında Alzheimer hastalığı prevelansı %1 iken, 85 yaşında %40’a kadar çıkabilmektedir.

Henüz bir tedavisi bulunmayan bu hastalıkta beslenme de koruyucu bir rol oynamaktadır. Beslenme ile Alzheimer hastalığı riskini ilişkilendiren epidemiyolojik çalışmaların sayısı gün geçtikçe artmaktadır.Bu çalışmalarda Alzheimer hastalarında bir dizi makro ve mikro besin öğesi eksikliği ortaya koyulmuş ve bu besin öğelerinin yetersiz alımının hastalık riskini artırdığı gösterilmiştir. Eğer diyetle bu ihtiyaçlar karşılanamazsa, hastalık süreci hızlanabilmektedir.

Alzheimer hastalığından korunmak için beslenme önerileri:

* Fazla kilolarınızdan kurtulun ve düzenli egzersiz yapın.
* Doymuş yağlardan uzak durup, doymamış yağlara öncelik verin. Bunun için az yağlı/yağsız süt ürünlerini tercih edin. Tereyağı, margarin gibi doymuş yağ ve trans yağ içeren yağlar yerine bitkisel sıvı yağlara ağırlık verin (ayçiçek yağı, zeytinyağı, fındık yağı, kanola, soya yağı vb). Etin üzerindeki görünür yağları tüketmemeye özen gösterin.
* Omega 3 ihtiyacınızı karşılayabilmek için her gün 1-2 adet ceviz veya 1 tatlı kaşığı keten tohumu tüketmeye çalışın.
* Haftada en az 2 kere balık tüketin (100-150 g) . Özellikle hücre zarları için yararlı olan omega-3 yağ asitlerinden zengin soğuk su balıklarını tüketmeye çalışın (somon, uskumru, alabalık, ringa, sardalya vb).
* Bol sebze ve meyve tüketin (günde en az 5 porsiyon). Bu besinler içerdikleri antioksidanlar ve posa sayesinde toksik maddelerin beyin hücrelerine zarar vermesini engeller. Sebze ve meyvelerin özellikle koyu renkli olanları daha fazla antioksidan içerdiğinden koyu yeşil (elma, biber, ıspanak, brokoli), turuncu (portakal, havuç), siyah (erik, üzüm), kırmızı (böğürtlen, çilek, kiraz, vişne, domates, nar) renkli sebze ve meyvelere öncelik verin. Gün içerisinde her öğününüzde yer vermeye çalışın.
* A, C, E gibi antioksidan vitaminler beyin sağlığını korumak açısından önemlidir. Bu besin öğelerini mümkün olabildiğince besinlerle (özellikle taze sebze ve meyveler) almaya dikkat edin. Doktorunuz gerekli gördüğü takdirde suplemanlarla takviye edin.
* Folik asit, B12 ve B6 vitamininden zengin besinler tüketin. Bu besinler ıspanak, semizotu, brokoli gibi koyu yeşil yapraklı sebzeler, özellikle turunçgiller gibi meyveler, kuru fasulye, nohut gibi kuru baklagiller, rafine edilememiş tam tahıllı ürünler (esmer ekmek, pirinç, makarna vb), yağlı tohumlar, soya, yumurtadır.
* Alkolden uzak durun. Uzun süreli ve yüksek miktarda alkol alımı beyin hücrelerinin zarar görmesine neden olmaktadır. Ancak yukarıda da belirtildiği gibi ılımlı miktarda tüketilen (kadınlar için günde 1, erkekler için 2 kadeh) kırmızı şarap içerdiği antioksidanlar (resveratrol) sayesinde Alzheimer’dan koruyucu etki gösterebilmektedir.
* Bunların haricinde; soğan ve sarımsak gibi besinler de içerdikleri sülfür bileşenleri sayesinde beyindeki toksinleri uzaklaştırarak koruyucu etki göstermektedir. Ayrıca gingko biloba, üzüm çekirdeği ekstresi gibi bitkisel desteklerin de faydalı olabileceğini gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Bu ürünleri doktorunuza danışarak kullanabilirsiniz.

Sağlıklı günler..


Referanslar:

* Nourhashémi F, Gillette-Guyonnet S, Andrieu S, Ghisolfi A, Ousset P J, Grandjean H, Grand A, Pous J, Vellas B, Albarède J L; Alzheimer disease: protective factors; Am J Clin Nutr 2000;71(suppl): 643S–9S.
* Beek E M, Kamphuis P J G H; The potential role of nutritional components in the managementof Alzheimer's Disease ; European Journal of Pharmacology 585 (2008) 197–207
* Pasinetti G M, Eberstein J A; Metabolic syndrome and the role of dietary lifestyles in Alzheimer’s disease; J. Neurochem. (2008) 106, 1503-1514
* Florent-Béchard S, Malaplate-Armand C, Koziel V, Kriem B, Olivier J L, Pilot T, Oster T; Towards a nutritional approach for prevention of Alzheimer's disease: Biochemical and cellular aspects; Journal of the Neurological Sciences 262 (2007) 27–36
* National Institutes of Health Publication (NIH); U.S. Department Of Health and Human Services Public Health Service National Institute on Aging; Can Alzheimer’s Disease be Prevented? ; No. 06-5503; June 2006